موسسه پژوهشی فرهنگی انقلاب اسلامی مطالعات راهبردی انقلاب اسلامی 3041-9794 3 شماره ویژه 2026 02 20 The Islamic Republic of Iran and the Strategy of Preserving and Strengthening Anti-Colonial and Anti-American Orientations in Islamic and Arab Movements and Revolutions (Case Study: The Egyptian Revolution of 2011) جمهوری اسلامی ایران و راهبرد حفظ و تقویت جهت‌گیری‌های ضداستعماری و ضدآمریکایی در جنبش‌ها و انقلاب‌های اسلامی و عربی (مطالعه موردی: انقلاب مصر در سال 2011 میلادی) 293 336 243538 10.22034/irsj.2026.243538 FA ابوالفضل معصومی دانشجوی دکتری علوم سیاسی؛ گرایش جامعه‌شناسی سیاسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران. Journal Article 2025 04 18 <span>The victory of the Islamic Revolution not only reinforced anti-American orientations within Iran but also intensified anti-despotism and anti-colonial motivations throughout the region, particularly among Arab and Islamic movements and revolutions.</span><span dir="RTL"> </span><span>Beyond the diffusion of the Iranian Revolution’s anti-colonial slogans to surrounding societies, over the past four decades the Islamic Republic has sought to articulate Iran’s experiences in confronting the United States and Western powers and to preserve and strengthen anti-colonial and anti-American orientations within Islamic and Arab movements.</span><span dir="RTL"> </span><span>One manifestation of these efforts occurred during the wave of uprisings and revolutions in Arab countries, particularly in relation to the Egyptian Revolution of 2011. This study seeks to answer the question: How did the Islamic Republic pursue a strategy of preserving and strengthening anti-colonial and anti-American orientations before and after the victory of the Egyptian Revolution?</span><span dir="RTL"> </span><span>The findings demonstrate that, concurrent with the onset of revolutionary developments in Egypt, high-ranking officials of the Islamic Republic, through numerous speeches, attempted to maintain and reinforce the revolution’s anti-colonial and anti-American motivations.</span><span dir="RTL"> </span><span>In this regard, emphasis was placed on Egypt’s geopolitical position within the Islamic world, its historical record of resistance to despotism and colonialism, the freedom-seeking spirit of the Egyptian people, and Egypt’s role in confronting the Zionist regime. The Islamic Republic sought to provide analysis of the anti-colonial nature of the Egyptian Revolution, clarify the divisive policies of Western governments, warn against regression and the hijacking of the revolution by foreign or pro-Western infiltrating currents, identify key reference groups within the revolution (religious scholars, political elites and parties, youth, and the military), and offer guidance toward “system-building” and “Islamic civilization-building” as alternatives to Western civilization—thereby reinforcing anti-American and anti-colonial orientations.</span> <span lang="FA">پیروزی انقلاب اسلامی علاوه بر تقویت جهت‌گیری‌های ضدآمریکایی در ایران، انگیزه‌های ضداستبدادی و ضداستعماری در منطقه و به‌ویژه در بین جنبش‌ها و انقلاب‌های عربی و اسلامی را بیش از پیش افزایش داد. درواقع علاوه بر آثار و پیامدهای انتشار و صدور شعارهای ضداستعماریِ انقلاب ایران بر سایر کشورها و جوامع پیرامونی، جمهوری اسلامی در چهار دهه گذشته در تلاش بوده تا ضمن تبیین تجربیات ملّت ایران در مواجهه با آمریکا و قدرت‌های غربی، جهت‌گیری‌های ضداستعماری و ضدآمریکاییِ جنبش‌ها و انقلاب‌های اسلامی و عربی را حفظ و تقویت نماید. نمونه‌ای از این تلاش‌ها در جریان وقوع خیزش‌ها و انقلاب‌های پی‌درپی در کشورهای عربی و به‌ویژه در مواجهه با تحولات انقلاب مصر در سال 2011 میلادی روی داد. درواقع این پژوهش درصدد پاسخ به این سؤال است که جمهوری اسلامی چگونه در دوران پیش و پس از پیروزی انقلاب مصر، راهبرد حفظ و تقویت جهت‌گیری‌های ضداستعماری و ضدآمریکایی را دنبال کرده است؟ بررسی‌های این پژوهش نشان می‌دهد که چگونه هم‌زمان با آغاز تحولات انقلابی در مصر، مقامات جمهوری اسلامی در بالاترین سطح و در سخنرانی‌های متعددی تلاش کردند تا انگیزه‌ها و جهت‌گیری‌های ضداستعماری و ضدآمریکایی انقلاب را حفظ و تقویت نمایند. بر این اساس جمهوری اسلامی ضمن تأکید بر اهمیت موقعیت جغرافیایی و ژئوپلیتیکی خاص مصر در جهان اسلام، سوابق مبارزه با استبداد و استعمار در این کشور، روحیه آزادی‌خواهی مردم مصر و برجسته‌سازی نقش مصر در مبارزه علیه رژیم صهیونیستی تلاش کرد تا با ارائه تحلیل از ماهیت ضداستعماری انقلاب مصر، روشنگری نسبت به سیاست‌های تفرقه‌افکنانه‌ی دولت‌های غربی، هشدار نسبت به بازگشت به گذشته و ربوده شدن انقلاب توسط بیگانگان و جریان‌های نفوذی و غرب‌گرا، شناسایی گروه‌های مرجع و مؤثر در انقلاب (علما، نخبگان سیاسی و احزاب، جوانان، ارتش) و ارائه راهکار به آنان، دعوت به «نظام‌سازی» و «تمدن‌سازی اسلامی» در برابر تمدن غرب و خلق و بازتعریف مفاهیم (انگاره‌سازی)، جهت‌گیری‌های ضدآمریکایی و ضداستعماری را در انقلاب مصر تقویت نماید. </span> https://www.irsjournal.ir/article_243538_8ec87e8c2235b65f3e4784a4c6c91614.pdf