مطالعات راهبردی انقلاب اسلامی

مطالعات راهبردی انقلاب اسلامی

اصول سلبی و ایجابی مفهوم جهاد تبیین در دیدگاه آیت‌الله خامنه‌ای در چهارچوب جنگ نرم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد
چکیده
پیروزی انقلاب اسلامی ایران در بهمن 1357 سبب شد طیف گسترده‌ای از کشورهای حاضر در اردوگاه استکبار در مقابل آن قرار بگیرند. نبردهای نظامی گسترده و محدود نظامی و تهدیدات سیاسی به دلیل بازدارندگی بالای انقلاب اسلامی نتوانسته است آسیبی به این انقلاب وارد سازد. جنگ نرم و جنگ شناختی با محوریت ابزارهای رسانه‌ای و فضای مجازی از جانب نظام استکبار جهانی به رهبری آمریکا در دو دهه اخیر اوج گرفته است. در این فضا طرح مفهوم جهاد تبیین توسط آیت‌الله خامنه‌ای به‌عنوان راهبردی جهت مقابله با هجمه‌های جنگ روانی دشمن در چهارچوب نبرد نرم‌افزاری مطرح شده است. در پژوهش حاضر نگارنده به دنبال بررسی مفهوم جهاد تبیین در منظومه فکری آیت‌الله خامنه‌ای و توضیح ابعاد و لایه‌های مختلف آن است. سؤال پژوهش حاضر این است که اصول سلبی و ایجابی مفهوم جهاد تبیین در دیدگاه آیت‌الله خامنه‌ای چیست؟ در پاسخ به پرسش فوق، فرضیه حاضر مطرح می‌شود که اصول سلبی مفهوم جهاد تبیین در دیدگاه آیت‌الله خامنه‌ای عبارت است از مقابله‌جویی مبتنی بر بیان روایت درست و مقابله‌جویی مبتنی بر آگاهی‌بخشی و اصل ایجابی عبارت است از تبیین مبتنی بر عقلانیت و انتقال حقایق. روش مقاله پیشِ‌رو توصیفی- تبیینی و روش جمع‌آوری داده‌ها و اطلاعات اسنادی است.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


-      افتخاری، اصغر و همکاری (1389). قدرت نرم و سرمایه اجتماعی، تهران: دانشگاه امام صادق(ع) و دانشگاه جامع امام حسین(ع).
-       الیاسی، محمدحسین (1387). مقدمه‌ای بر ماهیت و ابعاد تهدید نرم، فصلنامه نگاه، دوره 2، شماره 5.
-      خامنهای، سیدعلی (04/11/1400). بیانات در دیدار مداحان اهل‌بیت(علیهم‌السلام).
-      خامنهای، سیدعلی (05/07/1400). بیانات در پایان مراسم اربعین حسینی.
-      خامنهای، سیدعلی (07/04/1382). بیانات در دیدار با مسئولان دستگاه قضایی.
-      خامنهای، سیدعلی (12/04/1395). بیانات در دیدار با جمعی از دانشجویان.
-      خامنهای، سیدعلی (13/11/1400). بیانات در دیدار با مداحان اهل بیت(علیه‌السلام).
-      خامنهای، سیدعلی (21/09/1400). بیانات در دیدار پرستاران و خانواده شهدای سلامت.
-      خامنهای، سیدعلی (29/05/1399). بیانات در دیدار قاریان و حافظان برتر شرکت‌کننده در مسابقات بین‌المللی قرآن کریم.
-      رنجبران، داوود (1388). جنگ نرم، تهران: ساحل اندیشه.
-      سلیمانی، احسان؛ ملکی، احمد (1398). تبیین نظام مقابله با جنگ نرم و اصول حاکم بر افسران جنگ نرم، رهیافت فرهنگ دینی، سال دوم، شماره 6.
-      عیسی نیا، رضا (1401). جهاد تبیین در زمانه جمهوری اسلامی ایران و نقش روحانیت در آن، پژوهشنامه تبلیغ اسلامی، سال اول، شماره 4.
-      قربانی شیخ‌نشین، ارسلان؛ آسوده، رضا (1398). آمریکا و جمهوری اسلامی ایران: از جنگ سخت تا جنگ نرم، پژوهش‌های راهبردی انقلاب اسلامی، سال دوم، شماره 6.
-      کرمی، مسعود (1387). قابلیت‌های بسیج و سرمایه اجتماعی، مجموعه مقالات قدرت نرم، جلد دوم، تهران: پژوهشکده مطالعات و تحقیقات بسیج.
-      ماه پیشانیان، مهسا (1387). راهکارهای آمریکا در جنگ نرم با جمهوری اسلامی ایران، فصلنامه عملیات روانی، شماره 18.
-      مشیرزاده، حمیرا؛ ابراهیمی، نبی‌الله (1389). تحول مفاهیم در روابط بین‌الملل، تهران: مرکز مطالعات عالی بین‌المللی.
-      ملک‌زاده، محمد (1402). کارکردها و پیامدهای جهاد تبیین در بین‌المللی شدن الگوی مقاومت از دیدگاه آیت‌الله خامنه‌ای، حکومت اسلامی، دوره 28، شماره 2.
-      نائینی، علی‌محمد (1389). درآمدی بر ماهیتشناسی جنگ نرم، راهبرد دفاعی، دوره 8، شماره 28.
-      نجم‌آبادی، زهراالسادات (1401). الزامات و موانع اخلاقی جهاد تبیین در اندیشه آیت‌الله خامنه‌ای با تکیه بر نقش روحانیت، مطالعات اخلاق کاربردی، دوره 18، شماره 46.
-      نقیب السادات، سیدرضا (1387). تهدیدهای رسانه‌ای و مدیریت بحران، پژوهش‌های ارتباطی، دوره 15، شماره 55.
-      نوروزی، محمدجواد (1398). راهکارهای مقابله با جنگ نرم در نظام ولایی، حکومت اسلامی، دوره 24، شماره 1.
-      نیکونهاد، ایوب؛ بیوک، محسن (1403). طراحی و تصویرسازی مطلوب از «جهاد تبیین» در تقابل با پدیده جنگ شناختی مبتنی بر اندیشه‌های رهبری، آینده‌پژوهی انقلاب اسلامی، شماره 16.